کتاب «جغرافیای مختصر تاریخی شهرهای آریانا» نوشتۀ محمد عثمان صدقی اثری پژوهشی است که به معرفی شهرهای تاریخی سرزمین کهن آریانا (افغانستان باستان و پیرامون آن) می‌پردازد. نویسنده ضمن بررسی موقعیت جغرافیایی این شهرها، تاریخچه، پیشینه تمدنی و تحولات سیاسی و فرهنگی آن‌ها را نیز بررسی کرده است.